Tuabin gió
Báo cáo nghiên cứu · 2026

Hệ thống cấp chứng chỉ TVET Việt Nam trong kỷ nguyên chuyển dịch xanh

Khảo sát và phân tích các phương pháp, hệ thống cấp chứng chỉ cho chương trình TVET mô-đun và toàn phần tại Việt Nam liên quan đến năng lượng, hiệu quả năng lượng và công nghệ xanh.

Nhóm chuyên gia: Viện Nghiên cứu và Phát triển châu Á (AMDI)
Cơ quan tiếp nhận: Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam
Consulting Team: AMDI | Submitted to: Embassy of Denmark in Vietnam

Lưu ý

Trang web này trình bày các kết quả nghiên cứu sơ bộ nhằm phục vụ Hội thảo tham vấn và xác nhận kết quả nghiên cứu. Các phát hiện và nhận định trong báo chưa phải là kết luận cuối cùng và chỉ được sử dụng nội bộ cho mục đích xác nhận, trao đổi và thảo luận tại Hội thảo. Kính đề nghị đại biểu không sao chép, trích dẫn, công bố hoặc chia sẻ tài liệu và các kết quả nghiên cứu dưới bất kỳ hình thức nào. Báo cáo cuối cùng sau khi được hoàn thiện sẽ được gửi tới các đại biểu qua e-mail.

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm

Báo cáo này được thực hiện trong khuôn khổ hoạt động “Khảo sát và phân tích các phương pháp và hệ thống chứng chỉ cho các chương trình GDNN mô-đun và toàn phần tại Việt Nam liên quan đến năng lượng, hiệu quả năng lượng và công nghệ xanh” với sự tài trợ của Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam. Các phân tích, nhận định và khuyến nghị trong báo cáo được xây dựng trên cơ sở các nguồn thông tin và bằng chứng được thu thập trong phạm vi nghiên cứu. Nội dung báo cáo phản ánh kết quả phân tích của Nhóm nghiên cứu và không nhất thiết thể hiện quan điểm chính thức của Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam hoặc của các cơ quan, tổ chức và cá nhân tham gia cung cấp thông tin cho nghiên cứu.

Thông tin trong báo cáo được trình bày theo tình trạng và mức độ xác minh tại thời điểm nghiên cứu. Đối với các văn bản pháp luật, chính sách, CTĐT có thể tiếp tục được sửa đổi hoặc cập nhật, người sử dụng báo cáo cần tham chiếu nguồn chính thức khi sử dụng cho các mục đích pháp lý hoặc ra quyết định. Nhóm nghiên cứu, Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam và các tổ chức, cá nhân liên quan không chịu trách nhiệm về những tác động do việc sử dụng thông tin, kết quả từ báo cáo này.

Bản quyền và sử dụng báo cáo

Báo cáo được xây dựng phục vụ mục đích nghiên cứu, tham khảo chính sách và hỗ trợ trao đổi giữa các bên liên quan về các phương pháp và hệ thống đào tạo, đánh giá và cấp văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận kỹ năng nghề tại Việt Nam. Việc trích dẫn, sử dụng hoặc phổ biến nội dung của báo cáo cần ghi rõ nguồn. Đối với các tài liệu, dữ liệu và nội dung của bên thứ ba được sử dụng trong báo cáo, quyền sở hữu và các điều kiện sử dụng tương ứng thuộc về chủ thể của tài liệu đó.

Lời cảm ơn

Nhóm nghiên cứu Viện Quản lý và Phát triển châu Á (AMDI) trân trọng cảm ơn Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam đã hỗ trợ và phối hợp trong quá trình thực hiện nghiên cứu. Chúng tôi cũng chân thành cảm ơn các cơ quan QLNN, cơ sở GDNN, doanh nghiệp, hiệp hội, tổ chức quốc tế, chuyên gia, người học và người lao động đã dành thời gian chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và những góc nhìn thực tiễn quan trọng để hoàn thiện báo cáo.

Mặc dù Nhóm nghiên cứu đã nỗ lực bảo đảm tính đầy đủ, chính xác và khách quan của nghiên cứu, song do thời gian thực hiện và nguồn lực có hạn, đặc biệt trong bối cảnh hệ thống chính sách, pháp luật liên quan đang có nhiều thay đổi nhanh chóng, báo cáo không tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế nhất định. Nhóm nghiên cứu rất mong nhận được sự quan tâm, góp ý và chia sẻ của quý độc giả để tiếp tục hoàn thiện và nâng cao chất lượng nghiên cứu.

Chuyển dịch xanh
"Giới thiệu và bối cảnh nghiên cứu"
SETTING THE SCENE

Giới thiệu & Bối cảnh nghiên cứu

Kỹ năng nghề trong chuyển đổi xanh

Năng lượng

Công nghệ xanh

Kỹ năng nghề

Thách thức: Đào tạo và công nhận kỹ năng cần thích ứng với những thay đổi của công nghệ, sản xuất và thị trường lao động.

Hệ sinh thái công nhận kỹ năng nghề

Người học và người lao động

Cơ sở GDNN

Doanh nghiệp

Các tổ chức khác

Văn bằng · Chứng chỉ · Chứng nhận

Các khía cạnh được nghiên cứu

01
Nhận diện hệ thống

Các hình thức đào tạo và cấp chứng nhận

02
Phân tích vai trò

Trách nhiệm của các bên liên quan

03
Xem xét khả năng công nhận

Sử dụng và chuyển đổi kết quả giữa các hệ thống

BỐI CẢNH 01

Phát triển kỹ năng nghề trong chuyển đổi xanh

Sự phát triển của công nghệ, thay đổi trong quy trình sản xuất và các tiêu chuẩn nghề nghiệp mới đang làm gia tăng yêu cầu về chất lượng và khả năng thích ứng của lực lượng lao động. Người lao động không chỉ cần được đào tạo ban đầu mà còn phải liên tục cập nhật và nâng cao kỹ năng.

  • Nhu cầu kỹ năng trong lĩnh vực năng lượng
  • Yêu cầu về hiệu quả năng lượng và công nghệ xanh
  • Nhu cầu học tập và nâng cao kỹ năng suốt đời
  • Vai trò của việc công nhận kỹ năng đã tích lũy
Công nhận kỹ năng nghề giúp ghi nhận năng lực đã tích lũy và cung cấp thông tin về trình độ của người lao động.
TRỌNG TÂM NGHIÊN CỨU
VẤN ĐỀ 02

Nhiều hệ thống, nhiều hình thức công nhận

Tại Việt Nam, hoạt động đào tạo, đánh giá và cấp văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận được triển khai trong nhiều khuôn khổ khác nhau. Ngoài hệ thống giáo dục nghề nghiệp và đánh giá kỹ năng nghề quốc gia, doanh nghiệp, hiệp hội nghề nghiệp, tổ chức đào tạo chuyên ngành và đối tác quốc tế cũng tham gia phát triển và công nhận kỹ năng.

  • Hệ thống giáo dục nghề nghiệp
  • Hệ thống đánh giá kỹ năng nghề quốc gia
  • Doanh nghiệp và hiệp hội nghề nghiệp
  • Tổ chức đào tạo và đối tác quốc tế
Làm rõ mối quan hệ giữa các hệ thống là bước quan trọng để hiểu thực tiễn công nhận kỹ năng nghề.
VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
MỤC TIÊU 03

Khảo sát và phân tích hệ thống cấp chứng chỉ

Với sự hỗ trợ của Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam, nhóm chuyên gia AMDI thực hiện nghiên cứu nhằm xây dựng bức tranh có hệ thống về các phương pháp và hình thức công nhận kết quả học tập, kỹ năng nghề đã tích lũy, tập trung vào các lĩnh vực liên quan đến năng lượng, hiệu quả năng lượng và công nghệ xanh.

  • Nhận diện các hệ thống và hình thức công nhận
  • Làm rõ vai trò và trách nhiệm của các bên
  • Phân tích quy trình đào tạo, đánh giá và cấp chứng nhận
  • Xem xét khả năng công nhận và chuyển đổi kết quả
01Rà soát chính sách
02Thu thập thông tin
03Phân tích thực tiễn
Lập bản đồ VBCN
"WHAT: LẬP BẢN ĐỒ CÁC NHÓM VĂN BẰNG, CHỨNG CHỈ, CHỨNG NHẬN."
WHAT

LẬP BẢN ĐỒ CÁC NHÓM VĂN BẰNG, CHỨNG CHỈ, CHỨNG NHẬN

Kết quả rà soát tài liệu, phỏng vấn sâu và thảo luận nhóm cho thấy các hình thức xác nhận kết quả học tập và kỹ năng nghề đã tích luỹ tại Việt Nam rất đa dạng, tồn tại trong nhiều hệ thống và khuôn khổ tổ chức khác nhau. Để làm rõ bức tranh này, nghiên cứu đã tiến hành lập bản đồ và phân loại các nhóm văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận (VB-CC-CN) theo các tiêu chí về chủ thể cấp, mục đích, phạm vi sử dụng và cơ sở pháp lý.

Ba nhóm chính trong bản đồ VBCN

Nhóm 1: VB-CC-CN gắn với hệ thống giáo dục quốc dân

Bao gồm các loại văn bằng, chứng chỉ và chứng nhận được quy định trong hệ thống giáo dục quốc dân, do các cơ sở hoạt động GDNN có thẩm quyền cấp cho người học theo quy định của Luật Giáo dục, Luật GDNN và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Nhóm 2: Chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia

Chứng chỉ được cấp cho người lao động trên cơ sở kết quả đánh giá kỹ năng nghề quốc gia theo tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia, gồm 5 bậc.

Nhóm 3: Chứng chỉ, chứng nhận, xác nhận gắn với thị trường lao động

Bao gồm các hình thức chứng chỉ, chứng nhận, xác nhận gắn với thị trường lao động, do doanh nghiệp, tổ chức nghề nghiệp, cơ sở đào tạo và đối tác quốc tế cấp.

Các bên liên quan
"WHO: LẬP BẢN ĐỒ CÁC BÊN LIÊN QUAN"
WHO

Lập bản đồ các bên liên quan
và vai trò của mỗi bên trong công nhận kết quả học tập và kỹ năng nghề đã tích luỹ

Hoạt động công nhận kết quả học tập và kỹ năng nghề đã tích luỹ tại Việt Nam là một quá trình đa chủ thể, trong đó nhiều cơ quan, tổ chức và cá nhân tham gia vào các khâu khác nhau từ xây dựng chính sách, thiết kế chương trình, tổ chức đào tạo, đánh giá, cấp văn bằng chứng chỉ đến sử dụng kết quả.

Bảy nhóm chủ thể chính

1. Cơ quan quản lý nhà nước

Cơ quan quản lý nhà nước đóng vai trò then chốt trong việc xây dựng khuôn khổ pháp lý, ban hành tiêu chuẩn và giám sát hoạt động công nhận.

2. Cơ sở GDNN

Cơ sở GDNN là chủ thể trực tiếp tổ chức đào tạo, đánh giá và cấp VB-CC-CN cho người học.

3. Doanh nghiệp

Doanh nghiệp ngày càng tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo và công nhận kỹ năng.

Thực trạng sử dụng
"HOW: THỰC TRẠNG SỬ DỤNG, CÔNG NHẬN KẾT QUẢ HỌC TẬP VÀ KỸ NĂNG NGHỀ ĐÃ TÍCH LUỸ"
HOW

Thực trạng sử dụng, công nhận
kết quả học tập và kỹ năng nghề đã tích luỹ

Sau khi lập bản đồ các nhóm văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận (VBCN) và xác định các bên liên quan, nghiên cứu tập trung phân tích thực trạng sử dụng và công nhận kết quả học tập và kỹ năng nghề đã tích luỹ.

Ba lộ trình chính dẫn tới cấp VBCN

Lộ trình 1: Một chương trình — Một VBCN

Người học hoàn thành một chương trình đào tạo và nhận một văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận tương ứng.

Lộ trình 2: Một chương trình — Nhiều VBCN

Người học nhận đồng thời nhiều VBCN từ các hệ thống khác nhau.

Lộ trình 3: Đánh giá — Cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia

Người lao động tham gia đánh giá và được cấp chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia.

Kết luận
"WHAT'S NEXT: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ"
WHAT'S NEXT

Kết luận và khuyến nghị

Bảng lập bản đồ VBCN

Lọc, tìm kiếm và sắp xếp theo các tiêu chí. Dữ liệu minh họa.

STT Tên VBCN Nhóm Tiểu nhóm Chủ thể cấp Trạng thái